Americano

Americano, bir espressonun üzerine sıcak su eklenerek inceltilmesiyle elde edilen siyah kahve içeceğidir. Kahvenin kendisi basınçla, kısa sürede demlenir; su ise ekstraksiyon bittikten sonra fincana katılır. Bu yüzden içecek, hacim olarak filtre kahveye yaklaşsa da demleme yöntemi bakımından bir espresso türevidir.

Americano nedir?

İngilizce sözlükler americanoyu aynı çekirdek fikirle tanımlar: Cambridge Dictionary, espressoya sıcak su katılarak yapılan bir kahve içeceği olarak açıklar; Oxford Advanced Learner’s Dictionary ise az miktarda koyu espressonun sıcak suyla karıştırılmasından oluşan bir içecek tanımı verir. Her iki tanımda da tarif edilen şey, ayrı bir demleme yöntemi değil, hazır bir espressonun sulandırılmasıdır.

ABD’deki National Coffee Association (NCA), tüketiciye yönelik espresso sayfasında yarı otomatik makineleri hem espresso hem de americano hazırlamak isteyenlere uygun ekipman olarak anar. Bu da americanonun espresso makinesine bağlı içecekler arasında görüldüğünü gösterir.

Sözcüğün tek anlamı kahve değildir. Cambridge Dictionary, ikinci anlam olarak Campari, tatlı vermut ve sodalı sudan yapılan bir kokteyli de “americano” başlığı altında verir.

Adı nereden gelir?

Oxford Advanced Learner’s Dictionary, sözcüğü İngilizceye İtalyancadan geçmiş olarak işaretler. İtalyancada “americano” kelimesi “Amerikalı, Amerika’ya ait” anlamındaki sıfattır. İlginç biçimde, İtalyan dilinin başvuru sözlüklerinden Treccani Vocabolario, bu maddede içecek anlamı olarak kahveyi değil, vermut ve acı likörlerin sodalı suyla inceltilip limon kabuğuyla tatlandırıldığı bir aperatifi kaydeder.

İçeceğin adının hangi tarihte ve hangi olay üzerine kahveye bağlandığına dair, erişilebilen resmî ve akademik kaynaklarda doğrulanmış bir açıklama bulunmaz. Bu nedenle bu başlıkta yalnızca sözlüklerde kayıtlı bilgiler yer alır.

Americano nasıl hazırlanır?

Hazırlık iki aşamalıdır: önce espresso çekilir, ardından sıcak su eklenir. İçeceğin karakterini belirleyen asıl adım espressonun kendisidir.

Espresso aşaması

NCA’ya göre espresso, ince öğütülmüş kahveden kaynama noktasına yakın sıcaklıktaki suyun yüksek basınçla geçirilmesiyle yaklaşık 20–30 saniyede hazırlanır. Kurumun önerdiği başlangıç oranı, 1 gram kuru kahveden 2 gram espresso almaktır (1:2). Öğütme sofra tuzu inceliğindedir.

Specialty Coffee Association (SCA) yayını 25 Magazine, eski SCAA espresso tanımını şu değerlerle aktarır:

• Tek shot için 7–9 g kahve, çift shot için 14–18 g
• Fincanda 25–35 ml içecek (çift shotta iki katı)
• 90,5–96,1 °C su sıcaklığı
• 9–10 atmosfer basınç
• 20–30 saniye demleme süresi

Aynı yazıda yer alan 2017 tarihli Barista Guild of America anketinde katılımcıların %93’ü çektikleri espressoyu çift shot olarak tanımlamış, ortalama doz çoğunlukla 18–20 g aralığında, ortalama verim 36,5 g ve ortalama oran yaklaşık 1:2 bulunmuştur. Anket, uygulamanın eski hacim tanımından ağırlık temelli ölçüme kaydığını gösterir.

Su aşaması

Espresso çekildikten sonra fincana sıcak su eklenir. Erişilen resmî kaynakların hiçbiri americano için sabit bir espresso-su oranı tanımlamaz; eklenecek su miktarı işletmeye ve fincan boyutuna göre değişir. Suyun miktarı içeceğin yoğunluğunu belirler: su arttıkça fincandaki çözünmüş madde oranı düşer.

Americano ile long black arasındaki fark nedir?

İki içecek aynı malzemelerden oluşur; fark, bunların fincana giriş sırasıdır. Cambridge Dictionary americanoyu espressoya sıcak su eklenerek, long blacki ise sıcak suya espresso eklenerek yapılan içecek olarak tanımlar. Aynı sözlük long blacki ağırlıklı olarak Avustralya ve Yeni Zelanda İngilizcesine ait bir terim olarak işaretler.

Kaynaklarda iki içecek için standart bir su miktarı ya da kesin bir tat farkı tanımlanmaz; ayrım, sözlük düzeyinde yalnızca hazırlama sırasına dayanır.

Americano ile lungo aynı şey mi?

Hayır. Lungo, suyun tamamı espresso makinesinde kahve tabletinden geçirilerek alınan daha uzun bir çekimdir. Foods dergisinde 2023’te yayımlanan bir çalışma, ristrettoyu 1:1, espressoyu 1:2 ve espresso lungoyu 1:3 demleme oranıyla tanımlayarak bu üç içeceği aynı makinede karşılaştırmıştır. Americanoda ise ek su kahveden geçmez; ekstraksiyon espresso oranında tamamlanır, su sonradan eklenir. Dolayısıyla lungo daha uzun süren bir ekstraksiyon, americano ise sulandırılmış bir espressodur.

Americano ile filtre kahve arasındaki fark nedir?

Fincandaki hacim benzer olabilir, ancak iki içecek farklı yollarla elde edilir.

Ekstraksiyon yöntemi

NCA verilerine göre espresso basınç altında 20–30 saniyede, yaklaşık 1:2 oranla demlenir. Elle demleme (pour-over) için ise 1 gram kahveye 13–16 gram su, 93 ± 3 °C sıcaklık ve 2–4 dakikalık temas önerilir; su, filtredeki kahvenin üzerine dökülerek süzülür. Filtre kahvede suyun tamamı demleme sırasında kahveyle temas eder; americanoda ise suyun büyük kısmı demlemeye hiç katılmaz.

TDS ve ekstraksiyon verimi

Demlenmiş kahve geleneksel olarak iki ölçüyle değerlendirilir: içecekteki toplam çözünmüş katı madde (TDS), yani demlemenin gücü, ve öğütülmüş kahveden çözünen kütlenin oranı olan ekstraksiyon verimi. Scientific Reports’ta 2021’de yayımlanan bir çalışmaya göre Ernest Earl Lockhart’ın 1950’lerdeki çalışmaları, demlenmiş kahve için yaklaşık %1,25 TDS ve yaklaşık %20 ekstraksiyon verimini “ideal” bölge olarak belirlemiştir. SCA, Lockhart’ın bu çalışmalarının klasik Kahve Demleme Kontrol Şeması’na temel oluşturduğunu belirtir.

Bu ölçüler americanoya uygulanırken bir ayrıma dikkat etmek gerekir. Ekstraksiyon verimi espressonun çekimi sırasında belirlenir; sonradan eklenen su kahveden yeni madde çözmediği için bu değeri değiştirmez. Değişen yalnızca TDS’tir: su eklendikçe aynı miktarda çözünmüş madde daha büyük hacme dağılır. Filtre kahvede ise TDS, doğrudan demleme oranı ve verimle oluşur.

TDS’in tadı nasıl etkilediğine dair güncel veriler de bu ayrımı anlamlı kılar. UC Davis araştırmacılarının Journal of Food Science’ta 2020’de yayımladığı çalışmada, damla demleme kahvede tatlılık algısının kavurma derecesinden bağımsız olarak TDS ile ters yönde değiştiği bulunmuştur.

Americanoda ne kadar kafein var?

Americanonun kafeini tamamen içindeki espressodan gelir; eklenen su kafein miktarını değiştirmez, yalnızca içeceği seyreltir. ABD Tarım Bakanlığı’nın (USDA) FoodData Central veritabanı, restoranda hazırlanmış espresso için 100 gramda 212 mg kafein verir. Veritabanında 1 sıvı ons (29,6 g) olarak tanımlanan porsiyon için bu yaklaşık 63 mg eder; NCA da tek shot espressoyu 63 mg olarak aktarır.

Aynı veritabanına göre musluk suyuyla demlenmiş kahvede 100 gramda 40 mg kafein bulunur; 237 gramlık 8 onsluk bir fincan için bu yaklaşık 95 mg’dır. Buna göre:

• Tek shotlu bir americano yaklaşık 63 mg kafein içerir.
• Çift shotlu bir americano yaklaşık 126 mg kafein içerir.
• 8 onsluk bir fincan demlenmiş kahve yaklaşık 95 mg kafein içerir.

Bu değerler veritabanı ortalamalarıdır. Gerçek miktar kullanılan kahve dozuna ve çekirdeğe göre değişir; SCA’nın aktardığı anketteki 18–20 g’lık çift shot dozları da eski tanımdaki 14–18 g aralığının üst sınırında ya da üzerindedir.

Sık sorulan sorular

Americano ile filtre kahve aynı şey mi?

Hayır. Americano basınçla demlenmiş espressonun sonradan suyla inceltilmesidir; filtre kahvede ise suyun tamamı basınçsız ve daha uzun bir temasla kahveden geçer. Hacim benzer olsa da demleme oranı, temas süresi ve öğütme farklıdır.

Americano ile long black arasındaki fark ne?

Fark sıradadır. Americanoda espressonun üzerine sıcak su eklenir; long blackte ise önce sıcak su konur, espresso suyun üzerine çekilir.

Americanoda filtre kahveden daha fazla kafein var mı?

Shot sayısına bağlıdır. USDA verilerine göre tek shotlu americano yaklaşık 63 mg, çift shotlu americano yaklaşık 126 mg kafein içerir; 8 onsluk demlenmiş kahve ise yaklaşık 95 mg’dır.

Americano kokteyli ile kahve olan americano aynı mı?

Hayır. Aynı adı taşıyan kokteyl, Campari, tatlı vermut ve sodalı sudan yapılan alkollü bir içecektir ve kahveyle ilgisi yoktur.

Kaynaklar

1. Cambridge Dictionary. AMERICANO | English meaning. dictionary.cambridge.org/dictionary/english/americano
2. Cambridge Dictionary. LONG BLACK | English meaning. dictionary.cambridge.org/dictionary/english/long-black
3. Oxford Learner’s Dictionaries. Americano noun – Oxford Advanced Learner’s Dictionary. www.oxfordlearnersdictionaries.com/us/definition/english/americano
4. Treccani. Americano – Vocabolario Treccani. www.treccani.it/vocabolario/americano
5. National Coffee Association (NCA) – About Coffee. Espresso. www.aboutcoffee.org/brewing/espresso
6. National Coffee Association (NCA) – About Coffee. Pour-over coffee. www.aboutcoffee.org/brewing/pour-over-coffee
7. Specialty Coffee Association – 25 Magazine (D. Fasman). Defining the Ever-Changing Espresso (25 Magazine, Issue 3) (2018). sca.coffee/sca-news/25-magazine/issue-3/defining-ever-changing-espresso-25-magazine-issue-3-zyx36
8. Specialty Coffee Association – 25 Magazine. Towards a New Brewing Chart (25, Issue 13). sca.coffee/sca-news/25/issue-13/towards-a-new-brewing-chart-xpj8t
9. USDA FoodData Central. Beverages, coffee, brewed, espresso, restaurant-prepared (FDC ID 171891, SR Legacy) (2019). fdc.nal.usda.gov/food-details/171891/nutrients
10. USDA FoodData Central. Beverages, coffee, brewed, prepared with tap water (FDC ID 171890, SR Legacy) (2019). fdc.nal.usda.gov/food-details/171890/nutrients
11. Liang, Chan, Ristenpart – Scientific Reports. An equilibrium desorption model for the strength and extraction yield of full immersion brewed coffee (2021). doi.org/10.1038/s41598-021-85787-1
12. Frost, Ristenpart, Guinard – Journal of Food Science. Effects of brew strength, brew yield, and roast on the sensory quality of drip brewed coffee (2020). doi.org/10.1111/1750-3841.15326
13. Foods (MDPI). Influence of Flow Rate, Particle Size, and Temperature on Espresso Extraction Kinetics (2023). doi.org/10.3390/foods12152871